Βοήθεια:Φράσεις

Εκφράσεις, φράσεις, ρητά, παροιμίες, ...

Εκφράσεις

Τι είναι: → δείτε τον όρο έκφραση, ιδιωτισμοί

• Πολύ μικρές εκφράσεις, παγιωμένες ή με σταθερή σύνταξη. Στα διάφορα λήμματα, υπάρχουν αλφαβητικές λίστες με τους συνδέσμους τους (π.χ. στο λήμμα αίμα#Εκφράσεις).
• Κατηγορία:Εκφράσεις (όπως Κατηγορία:Παροιμίες, παρομοιώσεις)

  για μεγαλύτερες εκφράσεις, ρητά, γνωμικά → δείτε  #Φράσεις

• Ειδική περίπτωση είναι τα ουσιαστικά με δύο λέξεις που είναι πολυλεκτικοί όροι, όπως παιδική χαρά, σκληρός δίσκος.

  με το πρότυπο ==={{πολυλεκτικό ουσιαστικό|xx}}===

Παραδείγματα εκφράσεων

Μορφοποίηση εκφράσεων. Δεν ξεχνάμε να ενημερώνουμε και τα σχετικά λήμματα των λέξεών τους στην ενότητα #Εκφράσεις

• απλά:
  • δείτε τις εκφράσεις του λήμματος αέρας#Εκφράσεις
  • μασάω τα λόγια μου (ενημερώνουμε το λήμμα μασάω και λόγια, λόγος)
• με περισσότερα στοιχεία: αφήνω σέκο, ειρήσθω εν παρόδω
• σε πολλές γλώσσες: a priori

Δημιουργία λήμματος {έκφραση}

• Στην ενότητα 'ΜέροςΛόγου' βάζουμε το πρότυπο με κωδικό γλώσσας:
  ==={{έκφραση|xx}}===

• Κάνουμε λήμμα την πιο απλή εκδοχή: 1ο πρόσωπο ενεστώτα για τα ρήματα, ονομαστική ενικού για ουσιαστικά:

  π.χ. παγώνει το αίμα (όχι 'παγώνει το αίμα μου', όχι 'πάγωσε το αίμα μου'

  Αν χρειαστεί, δημιουργούμε παράλληλες εκδοχές με το redirect

  #ΑΝΑΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ [[παγώνει το αίμα]]

  Επίσης για εκφράσεις με κόμμα ή χωρίς κόμμα.

Περιλαμβάνονται κανονικά (Βικιλεξικό:Δομή λημμάτων), οι ενότητες

• Στην ετυμολογία: η γραμματική αναγνώριση των λέξεων της φράσης και αν χρειάζεται, εξήγηση της σύνταξης (όπως στο res ipsa loquitur). Επίσης, αν υπάρχει κάποια ετυμολογική σχέση (από άλλη γλώσσα ή από άλλη περίοδο της ίδιας γλώσσας) ή αν υπάρχει κάποια αιτία για τη δημιουργία της έκφρασης (με παραπομπή στην πηγή μας).
• (προαιρετικά, αν γνωρίζουμε το Διεθνές Φωνητικό Αλφάβητο) η προφορά με το πρότυπο {{ΔΦΑ}}
• (ετικέτα ύφους) ορισμός
• συνώνυμα, αντώνυμα. Επίσης, σχετικές εκφράσεις στην ενότητα 'Δείτε επίσης'.
• και μεταφράσεις

σκονάκι για έκφραση

=={{-el-}}==

==={{ετυμολογία}}===
: '''{{PAGENAME}}''': {{βλ| (κλιτικοί τύποι, κύριο λήμμα για κάθε λέξη & εξήγηση της σύνταξης αν χρειάζεται)
			(αν υπάρχει ετυμολόγηση από παλιότερη έκφραση + πηγή ή ref)

==={{προφορά}}===
{{ΔΦΑ|el|xoˈɾis enðiˈameses teˈlit͡ses ʝa‿ði̯efˈkolinsi tu‿anaˈɣnosti}}
(χωρίς συλλαβισμό)

==={{έκφραση|el}}===
'''{{PAGENAME}}'''
* (ορισμός)
*: {{πχ}} ''Ένα παράδειγμα πρότασης με την '''έκφραση αυτή'''.''

===={{μορφές}}====
(μερικές απ' αυτές θα έχουν #ΑΝΑΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ [[]] προς το λήμμα αυτό
{{clear}}
===={{μεταφράσεις}}====
{{μτφ-αρχή}}
<!-- * {{en}} : {{τ|en|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{az}} : {{τ|az|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{sq}} : {{τ|sq|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ar}} : {{τ|ar|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{hy}} : {{τ|hy|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{af}} : {{τ|af|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{eu}} : {{τ|eu|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{vi}} : {{τ|vi|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{bg}} : {{τ|bg|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{br}} : {{τ|br|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{fr}} : {{τ|fr|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{de}} : {{τ|de|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ka}} : {{τ|ka|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{yi}} : {{τ|yi|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{gu}} : {{τ|gu|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{da}} : {{τ|da|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{he}} : {{τ|he|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{et}} : {{τ|et|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{eo}} : {{τ|eo|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{zu}} : {{τ|zu|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ja}} : {{τ|ja|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{id}} : {{τ|id|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ia}} : {{τ|ia|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{io}} : {{τ|io|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ga}} : {{τ|ga|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{is}} : {{τ|is|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{es}} : {{τ|es|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{it}} : {{τ|it|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ks}} : {{τ|ks|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ca}} : {{τ|ca|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{zh}} : {{τ|zh|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ko}} : {{τ|ko|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ku}} : {{τ|ku|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{hr}} : {{τ|hr|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{la}} : {{τ|la|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{lv}} : {{τ|lv|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{lt}} : {{τ|lt|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{lb}} : {{τ|lb|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ms}} : {{τ|ms|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{mt}} : {{τ|mt|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ne}} : {{τ|ne|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{no}} : {{τ|no|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{nl}} : {{τ|nl|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{oc}} : {{τ|oc|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{cy}} : {{τ|cy|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{hu}} : {{τ|hu|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{uz}} : {{τ|uz|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{uk}} : {{τ|uk|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ur}} : {{τ|ur|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{fa}} : {{τ|fa|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{pl}} : {{τ|pl|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{pt}} : {{τ|pt|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ro}} : {{τ|ro|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ru}} : {{τ|ru|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{sa}} : {{τ|sa|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{sr}} : {{τ|sr|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{mk}} : {{τ|mk|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{sk}} : {{τ|sk|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{sl}} : {{τ|sl|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{sw}} : {{τ|sw|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{sv}} : {{τ|sv|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{th}} : {{τ|th|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{ta}} : {{τ|ta|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{tt}} : {{τ|tt|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{tr}} : {{τ|tr|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{tk}} : {{τ|tk|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{cs}} : {{τ|cs|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{fo}} : {{τ|fo|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{fi}} : {{τ|fi|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{fy}} : {{τ|fy|ΧΧΧ}} -->
<!-- * {{hi}} : {{τ|hi|ΧΧΧ}} -->
{{μτφ-τέλος}}

==={{πηγές}}===
* (αν χρειάζεται να τεκμηριωθεί. Στα έντυπα λεξικά, ήταν συνήθως σημειωμένες με έντοντα γράμματα.)

{{κλείδα-ελλ}}

Ενότητα {εκφράσεις} μέσα σε άλλο λήμμα

Βικιλεξικό:Δομή λημμάτων#Εκφράσεις

Η ενότητα Εκφράσεων μέσα σε κάποιο λήμμα: - κατάλογος εκφράσεων: δε γράφουμε και την εξήγησή τους (ίσως μόνο μια νύξη). Την ερμηνεία τους, ετυμολογία, συνδέσμους προς τα συστατικά τους στοιχεία, θα τα περιγράψουμε στα δικά τους λήμματα.

• σε στήλες αέρας#Εκφράσεις
• ένας πολύ μεγάλος κατάλογος: επί#Εκφράσεις

Φράσεις

Στην κατηγορία Κατηγορία:Φράσεις ανήκουν

• μεγαλύτερες #Εκφράσεις
• ρητά

  Στην ενότητα 'ΜέροςΛόγου' βάζουμε το πρότυπο με κωδικό γλώσσας:
  ==={{φράση|xx}}===

• Κατηγορία:Παροιμίες

  με το πρότυπο ==={{παροιμία|xx}}===

Περιλαμβάνονται οι ενότητες, όπως και για τις εκφράσεις

• Όταν οι λέξεις είναι πάρα πολλές, μπορούμε να παραλείπουμε το 'PAGENAME' στην ενότητα της Ετυμολογίας

  παράδειγμα: κάλλιο πέντε και στο χέρι παρά δέκα και καρτέρει

Παραδείγματα φράσεων

Δεν ξεχνάμε να ενημερώνουμε και τα σχετικά λήμματα στην ενότητα #Φράσεις ή #Εκφράσεις

• κάλλιο πέντε και στο χέρι παρά δέκα και καρτέρει (ενημερώνουμε τα λήμματα: κάλλιο, πέντε, χέρι, δέκα, καρτερώ (ή και καρτέρει)
• εις το όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος
• οὐ καταισχυνῶ τὰ ὅπλα τὰ ἱερά

...και δείτε #Παραδείγματα εκφράσεων

Βιβλίο φράσεων

Στην Κατηγορία:Βιβλίο φράσεων περιλαμβάνονται σελίδες οι οποίες με τα συνήθη λεξικογραφικά κριτήρια δεν αποτελούν λήμματα αλλά παρουσιάζουν κάποιο ιδιαίτερο ενδιαφέρον, μεταφραστικό ή άλλο. Είναι εκφράσεις της καθημερινότητας. Χρησιμοποιούμε γι' αυτές τις σελίδες το πρότυπο {{βιβλίο φράσεων}}.

• Είτε βάζουμε στην ενότητα 'ΜέροςΛόγου' το πρότυπο με κωδικό γλώσσας:
  ==={{βιβλίο φράσεων|xx}}=== όπως στο σ' αγαπώ
• είτε, για οποιοδήποτε κανονικό λήμμα, μπορούμε να προσθέσουμε κάτω κάτω, στο τέλος του Τομέα της γλώσσας:
  {{κατ|xx|βιβλίο φράσεων}} αν κρίνουμε ότι θα ήταν χρήσιμο να το συμπεριλάβουμε κι εκεί.

Περιλαμβάνονται οι ενότητες, όπως και για τις εκφράσεις

Παραδείγματα βιβλίου φράσεων

• σ' αγαπώ
• how much?
• με λένε

Οι σελίδες του Βιβλίου φράσεων δεν προσμετρώνται στο λημματολόγιο της κάθε γλώσσας. Είναι μια βοηθητική Κατηγορία, κυρίως για όσους μαθαίνουν μια γλώσσα.

Βιβλιογραφία

Εκτός από τα γενικά λεξικά κάθε γλώσσας, που συνήθως έχουν τις εκφράσεις με έντονα γράμματα:
Για τα νέα ελληνικά

• Ιδιωματικές εκφράσεις στο ΙΔΙΟΝ, Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου.

  με το πρότυπο {{Π:ΙΔΙΟΝ}}

• το λεξικό λέξη -  Κάτος, Γιώργος Β. (2016) Λεξικό της λαϊκής και της περιθωριακής μας γλώσσας. Θεσσαλονίκη. online στο Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (ΚΕΓ,^1-2)

  με το πρότυπο {{Π:Κάτος}}

↑

---