Μετάβαση στο περιεχόμενο

βασιλεύς

Από Βικιλεξικό

Μεσαιωνικά ελληνικά (gkm)

λόγια μεσαιωνική ελληνική με αρχαία κλίση
↓ πτώσεις       ενικός         πληθυντικός  
ονομαστική ὁ βασιλεύς οἱ βασιλεῖς - βασιλῆς*
      γενική τοῦ βασιλέως τῶν βασιλέων
      δοτική τῷ βασιλεῖ τοῖς βασιλεῦσι(ν)
    αιτιατική τὸν βασιλέα τοὺς βασιλέας
     κλητική ὦ! βασιλεῦ βασιλεῖς - βασιλῆς*
* αττικός τύπος
1 όπως στη Γραμματική του Smyth
2 όπως στη Γραμματική Γυμνασίου-Λυκείου Οικονόμου.
Για τις δημώδεις μορφές, δείτε το κλιτικό παράδειγμα στο «βασιλέας».
3η κλίση, ομάδα 'βασιλεύς', Κατηγορία 'βασιλεύς' όπως «βασιλεύς» - Παράρτημα:Ουσιαστικά

Ετυμολογία

βασιλεύς > (κληρονομημένο) αρχαία ελληνική βασιλεύς

Ουσιαστικό

βασιλεύς αρσενικό (θηλυκό βασίλισσα)

Άλλες μορφές

Σπανιότερα:

Συνώνυμα

Συγγενικά

 ετυμολογικό πεδίο 
βασιλ- 

με βασιλ-, βασιλο- Μεσαιωνικές ελληνικές λέξεις με πρόθημα βασιλο- στο Βικιλεξικό

Πηγές


Αρχαία ελληνικά (grc)

↓ πτώσεις       ενικός         πληθυντικός  
βᾰσῐλευ-
ονομαστική ὁ βασιλεύς οἱ βασιλεῖς - βασιλῆς*
      γενική τοῦ βασιλέως τῶν βασιλέων
      δοτική τῷ βασιλεῖ
βασιλῆϊ (επικός)		 τοῖς βασιλεῦσῐ(ν)
    αιτιατική τὸν βασιλέᾱ τοὺς βασιλέᾱς
     κλητική ὦ! βασιλεῦ βασιλεῖς - βασιλῆς*
  δυϊκός
ονομ-αιτ-κλ τὼ  βασιλῆ1 ή βασιλεῖ2
γεν-δοτ τοῖν  βασιλέοιν
* αττικός τύπος
1 όπως στη Γραμματική του Smyth
2 όπως στη Γραμματική Γυμνασίου-Λυκείου Οικονόμου.
3η κλίση, ομάδα 'βασιλεύς', Κατηγορία 'βασιλεύς' όπως «βασιλεύς» - Παράρτημα:Ουσιαστικά

Ετυμολογία

βασιλεύς < (κληρονομημένο) πρωτοελληνική *gʷatiléus < άγνωστης ετυμολογίας με πολλές παρετυμολογικές ετυμολογήσεις [1]. Κατά τον Beekes,[2] προέλευσης από την προελληνική . Συγγενής η μυκηναϊκή 𐀣𐀯𐀩𐀄 (qa-si-re-u) (με χειλοϋπερωικό αρχικό φθόγγο αντί του χειλικού β).

Ουσιαστικό

βασιλεύς, -έως αρσενικό

  1. (πολιτική) βασιλιάς (ιδίως των Περσών)
  2. προσωνυμία του Διός
  • (Χρειάζεται επεξεργασία)

Συνώνυμα

Πολυλεκτικοί όροι

Παράγωγα

(Χρειάζεται ετυμολογικό πεδίο)

Αναφορές

  1. ↑ Μπαμπινιώτης, Γεώργιος (2010). Ετυμολογικό Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας (Β' ανατύπωση. 2009: A' έκδοση). Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας.
  2. ↑ βασιλεύς σελ. 203 - ⌘ Beekes, Robert S. P. (2010) στο Etymological Dictionary of Greek. [Ετυμολογικό λεξικό της ελληνικής γλώσσας] (στα αγγλικά) με την αρωγή του Lucien van Beek. Leiden: Brill. Τόμοι 1‑2.

Πηγές

Ανακτήθηκε από "https://el.wiktionary.org/w/index.php?title=βασιλεύς&oldid=7199078"