κορονοϊός

Από Βικιλεξικό
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Δείτε επίσης: Κορωνιός, κορονοϊκός

Ελληνικά (el) [επεξεργασία]

↓ πτώσεις       ενικός         πληθυντικός  
ονομαστική ο κορονοϊός οι κορονοϊοί
      γενική του κορονοϊού των κορονοϊών
    αιτιατική τον κορονοϊό τους κορονοϊούς
     κλητική κορονοϊέ κορονοϊοί
όπως «αγρός» - Παράρτημα:Ουσιαστικά
O κορονοϊός 2019-nCoV.

Ετυμολογία [επεξεργασία]

κορονοϊός < μεταφραστικό δάνειο από την αγγλική coronavirus, κορόν(α) + ιός > *κορονιός όπως η σύνθεση πριν από φωνήεν αλλά κορόν(α) + -ο- + ιός για αποφυγή σύγχυσης με την προφορά με συνίζηση (kɔ.ɾɔˈɲos όπως Κορωνιός). Η μορφή κοροναϊός, με απόδοση του πρώτου συνθετικού corona . Οι γραφές με ωμέγα, παραπέμπουν στην αρχαία ορθογραφία, κορώνη.

Προφορά[επεξεργασία]

ΔΦΑ : /kɔ.ɾɔ.nɔ.i.ˈos/
συλλαβισμός: κο‐ρο‐νο‐ϊ‐ός

Ουσιαστικό[επεξεργασία]

κορονοϊός αρσενικό

  • (βιολογία) είδος ιών της υποοικογένειας Coronavirinae, της οικογένειας Coronaviridae, της τάξης Nidovirales.
    ※  Ο νέος κορονοϊός της Μέσης Ανατολής δείχνει απειλητικά τα «δόντια» του στην ανθρωπότητα (@tovima.gr Βαγγέλης Πρατικάκης, «Ο νέος κορονοϊός [...]» εφημερίδα Το Βήμα, 2013.06.20.)
    ※  Τι είναι ο φοβερός κορονοϊός, ποια η προέλευσή του και γιατί μας ανησυχεί τόσο; Οι ιοί της ομάδας corona ονομάζονται έτσι επειδή κατά την παρατήρησή τους στο μικροσκόπιο διακρίνεται στην περιφέρειά τους μια φωτεινή άλως που τους κάνει να μοιάζουν με ...εστεμμένους.(@in.gr, «Τι είναι ο φοβερός κορονοϊός», 2003.05.20.)

Άλλες μορφές[επεξεργασία]

Υπώνυμα[επεξεργασία]

Συγγενικές λέξεις[επεξεργασία]

Δείτε επίσης[επεξεργασία]

Σημειώσεις[επεξεργασία]

  • η ονομασία αυτή δόθηκε εξαιτίας της διάταξης κάποιων πρωτεϊνών αυτού του τύπου ιών που θυμίζει κορόνα. Η απόδοση του coronavirus στην ελληνική γλώσσα συζητήθηκε ιδιαιτέρως το 2020, με το ξέσπασμα επιδημίας του κορονοϊού 2019‑nCoV στην Κίνα, δεδομένου ότι χρησιμοποιήθηκε από τον Τύπο είτε σε μορφές με πρώτο συνθετικό το κορώνα (κορωναϊός) ή το απλογραφημένο κορόνα (κοροναϊός), είτε με συνδετικό φωνήεν -ο- (κορωνοϊός[1] και κορονοϊός[2] αντίστοιχα).

Μεταφράσεις[επεξεργασία]

Αναφορές[επεξεργασία]

  1. «Ο κινεζικός ιός —μακριά από μάς— είναι σωστό να ονομάζεται κορων-ιός, επειδή το β΄ συνθετικό αρχίζει από φωνήεν. (…) Επειδή όμως, αν γραφεί έτσι, μπορεί να προφέρεται με συνίζηση (συμπροφορά) τής ληκτικής συλλαβής κο-ρω-νιός, σαν να κατάγεται από την Κορώνη, για λόγους «προφύλαξης» είναι προτιμότερο να σχηματισθεί με το συνδετικό φωνήεν -ο-». «Κινεζικός ιός», babiniotis.gr πρόσβαση:2020.02.07
  2. Κοροναϊός ή κορονοϊός; Τι απαντά ο συγγραφέας Νίκος Σαραντάκος, Έθνος, 24.01.2020