ξύλο

Ελληνικά (el)

πτώση	ενικός	πληθυντικός
ονομαστική	ξύλο	ξύλα
γενική	ξύλου	ξύλων
αιτιατική	ξύλο	ξύλα
κλητική	ξύλο	ξύλα

Ετυμολογία

ξύλο < αρχαία ελληνική ξύλον < ξύω

Προφορά

ΔΦΑ : /ˈksi.lɔ/

Ουσιαστικό

ξύλο ουδέτερο

1. η ουσία από την οποία αποτελείται ο κορμός και τα κλαδιά ενός δέντρου ή θάμνου και χρησιμοποιείται από την άνθρωπο για την κατασκευή αντικειμένων

   μια βιβλιοθήκη από ξύλο τριανταφυλλιάς

   1. ένα κομμάτι από τον κορμό ή τα κλαδιά δέντρου
   2. (στον πληθυντικό) τμήματα από τον κορμό ή τα κλαδιά δέντρου που προορίζονται να καούν σε τζάκι, φούρνο κλπ (καυσόξυλα)

      πήγε στο δάσος να κόψει ξύλα

2. (μόνο στον ενικό) η άσκηση βίας εναντίον ανθρώπου ή ζώου· ξυλοκόπημα, βιαιοπραγία
   • η σωματική τιμωρία

   παλιότερα το ξύλο ήταν μια αποδεκτή μορφή τιμωρίας για τα παιδιά

Εκφράσεις

• πέφτει ξύλο : γίνεται ξυλοδαρμός
• σπάω στο ξύλο, τον κάνω μπαλόνι στο ξύλο, τον μαυρίζω στο ξύλο, του τραβάω ένα ξύλο, του τραβάω ένα γερό χέρι ξύλο → βλέπε έκφραση: σπάω στο ξύλο
• το ξύλο της αρκούδας : πάρα πολύ ξύλο, ξυλοδαρμός
• επί ξύλου κρεμάμενος: (μεταφορικά) φτωχός, χωρίς κανένα οικονομικό απόθεμα και χωρίς προσδοκία βοήθειας από πουθενά

Συγγενικές λέξεις

ξυλαράκι ξυλιά ξύλινος

ξυλεύομαι ξύλευση

ξυλεία ξυλώδης

Σύνθετα

αγριόξυλο ασπρόξυλο αφρόξυλο βρομόξυλο ελατόξυλο κουρτινόξυλο καυσόξυλο κυπαρισσόξυλο

μαγιόξυλο μονόξυλο πατόξυλο σκουπόξυλο σπιρτόξυλο σύξυλος τηλεγραφόξυλο φουρνόξυλο

ξυλόβιδα ξυλογλυπτική ξυλογραφία ξυλοδεσιά ξυλόκαρφο ξυλοκόπος

ξυλοκοπώ ξυλοκόπημα ξυλομπογιά ξυλουργός ξυλόπνευμα ξυλοπόδαρο

Μεταφράσεις

    υλικό

αγγλικά : wood  (en) γαλλικά : bois  (fr) αρχαία γαλλικά : bos

πολωνικά : drewno  (pl) σλοβακικά : drevo  (sk) τσεχικά : dřevo  (cs)

    βιαιοπραγία

whacking  (en)

    σωματική τιμωρία

αρχαία γαλλικά : bos