τεχνητός

Νέα ελληνικά (el)

↓ πτώσεις	ενικός
γένη →	αρσενικό		θηλυκό		ουδέτερο
ονομαστική	ο	τεχνητός	η	τεχνητή	το	τεχνητό
γενική	του	τεχνητού	της	τεχνητής	του	τεχνητού
αιτιατική	τον	τεχνητό	την	τεχνητή	το	τεχνητό
κλητική		τεχνητέ		τεχνητή		τεχνητό
↓ πτώσεις	πληθυντικός
γένη →	αρσενικό		θηλυκό		ουδέτερο
ονομαστική	οι	τεχνητοί	οι	τεχνητές	τα	τεχνητά
γενική	των	τεχνητών	των	τεχνητών	των	τεχνητών
αιτιατική	τους	τεχνητούς	τις	τεχνητές	τα	τεχνητά
κλητική		τεχνητοί		τεχνητές		τεχνητά
Κατηγορία όπως «καλός» - Παράρτημα:Επίθετα & Μετοχές

Ετυμολογία

τεχνητός < (διαχρονικό δάνειο) ελληνιστική κοινή τεχνητός, και σημασιολογικό δάνειο από τη γαλλική artificiel, αγγλική artificial.

Προφορά

ΔΦΑ : /te.xniˈtos/

τυπογραφικός συλλαβισμός : τε‐χνη‐τός

Επίθετο

τεχνητός, -ή, -ό

• που είναι κατασκευασμένος με τεχνικά μέσα και μοιάζει στην λειτουργία με κάτι φυσικό

   τεχνητός δορυφόρος

   μονάδα τεχνητού νεφρού

  ※  Ο Χατζιδάκις από την πλευρά του θεωρεί ότι «φυσική» είναι η γλώσσα η «συνήθως λαλούμενη και άμα γραφόμενη υπό ημών των πολλών», ενώ τεχνητή, η αρχαΐζουσα και η ψυχαρική. (Γεωργία Φαρίνου-Μαλαματάρη, O Ψυχάρης και η εποχή του, ζητήματα γλώσσας, λογοτεχνίας και πολιτισμού, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Τομέας Μεσαιωνικών και Νέων Ελληνικών Σπουδών. Επιστημονική Συνάντηση, 2005, σελ. 350)

Πολυλεκτικοί όροι

• τεχνητή γλώσσα
• τεχνητή νοημοσύνη
• συμβολική τεχνητή νοημοσύνη

Μεταφράσεις

    τεχνητός

αγγλικά : artificial (en) γαλλικά : artificiel (fr), bidon (fr) γερμανικά : künstlich (de) ιαπωνικά : 人工 (ja) (じんこう, jinkō)

---

Αρχαία ελληνικά (grc)

Ετυμολογία

τεχνητός < τέχνη + -τός.

Προφορά

ΔΦΑ : /te.xniˈtos/ (4^ος μ.Χ. αιώνας Κοινή)

τυπογραφικός συλλαβισμός : τε‐χνη‐τός

Επίθετο

τεχνητός, -ή, -όν (ελληνιστική κοινή)

• που έχει γίνει με με μια τέχνη· που είναι κατασκευασμένος με τα μέσα μιας τέχνης, όχι φυσικός

  ※  2ος κε ⌘ Γαληνός, Τὸ Ἱπποκράτους κατ' ἰητρεῖον βιβλίον και Γαληνοῦ εἰς αὐτό ὑπόμνημα Γ, 18b.678.14

  τὸ δὲ τεχνητὸν φῶς μάλιστα μὲν καὶ τοῦτο γίγνεται, λύχνους ἁψάντων ἢ δᾷδας ἢ λαμπάδας ἤ τι τοιοῦτον.

Κλίση

    (ελληνιστική κοινή) ὁ τεχνητός, ἡ τεχνητή, τὸ τεχνητόν

ελληνιστική κοινή (αρχαία κλίση) δεν μαρτυρείται δυϊκός αριθμός γένη → αρσενικό θηλυκό ουδέτερο ↓ πτώσεις       ενικός       ονομαστική ὁ τεχνητός ἡ τεχνητή τὸ τεχνητόν       γενική τοῦ τεχνητοῦ τῆς τεχνητῆς τοῦ τεχνητοῦ       δοτική τῷ τεχνητῷ τῇ τεχνητῇ τῷ τεχνητῷ     αιτιατική τὸν τεχνητόν τὴν τεχνητήν τὸ τεχνητόν      κλητική ὦ! τεχνητέ τεχνητή τεχνητόν ↓ πτώσεις   πληθυντικός   ονομαστική οἱ τεχνητοί αἱ τεχνηταί τὰ τεχνητᾰ́       γενική τῶν τεχνητῶν τῶν τεχνητῶν τῶν τεχνητῶν       δοτική τοῖς τεχνητοῖς ταῖς τεχνηταῖς τοῖς τεχνητοῖς     αιτιατική τοὺς τεχνητούς τὰς τεχνητᾱ́ς τὰ τεχνητᾰ́      κλητική ὦ! τεχνητοί τεχνηταί τεχνητᾰ́     δυϊκός   ονομ-αιτ-κλ τὼ τεχνητώ τὼ τεχνητᾱ́ τὼ τεχνητώ       γεν-δοτ τοῖν τεχνητοῖν τοῖν τεχνηταῖν τοῖν τεχνητοῖν 2η&1η κλίση, Κατηγορία 'καλός' όπως «καλός» - Παράρτημα:Επίθετα & Μετοχές

Πηγές

• τεχνητός - Επιτομή του Λεξικού Λίντελ-Σκοτ, Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας (Επιτομή του Μεγάλου Λεξικού, εκδ. Πελεκάνος, 2007), Ψηφίδες στο Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, 2012
• τεχνητός - ΛΟΓΕΙΟΝ (αγγλικά, από το 2011) Λεξικά για την αρχαία ελληνική και λατινική γλώσσα (στα αγγλικά, γαλλικά, ισπανικά, κ.λπ.) Πανεπιστήμιο του Σικάγου.