χάνω

Από Βικιλεξικό
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Ελληνικά (el) [επεξεργασία]

Nuvola apps bookcase.png Ετυμολογία [επεξεργασία]

χάνω < κατά το σχήμα έφθασα-φθάνω, έπιασα-πιάνω < μεσαιωνική ελληνική χάνω < μεσαιωνικά ελληνικά ἔχασα, ἐχάσα < ελληνιστική κοινή αόριστος *ἐχάωσα (απαρέμφατο χαῶσαι) - *χαώνω του ρήματος χαόω - χαῶ < χάος[1][2]

Nuvola apps edu languages.png Προφορά[επεξεργασία]

ΔΦΑ : /'xa.nɔ/

Open book 01.svg Ρήμα[επεξεργασία]

χάνω, αόρ.: έχασα, παθ.φωνή: χάνομαι, π.αόρ.: χάθηκα, μτχ.π.π.: χαμένος

  1. παύω να έχω κάτι
    έχασε μια περιουσία στο χρηματιστήριο
    1. (για υλικά αντικείμενα) παύω να έχω κάτι και δεν ξέρω πού βρίσκεται
      έχασα ξανά τα κλειδιά, μήπως ξέρεις πού τα άφησα;
    2. (μεταφορικά)
      δεν αξίζει να χάνεις τον ύπνο σου γι' αυτό
      με τον τρόπο που χειρίστηκε την υπόθεση, έχασε την ευκαιρία να καθαρίσει το όνομά του
    Books-aj.svg aj ashton 01g.png αντώνυμα: βρίσκω
  2. δεν καταφέρνω να εκτελέσω μια ενέργεια
    'έχασα το τελευταίο επεισόδιο της αγαπημένης μου σειρά στην τηλεόραση
    1. δεν προλαβαίνω κάτι
      άργησε τόσο πολύ που έχασε το τρένο κι αναγκάστηκε να περιμένει το επόμενο
  3. παύω να έχω επαφή με κάποιο πρόσωπο
    1. λόγω τεχνικών προβλημάτων
      κάνει διακοπές το τηλέφωνο και σε χάνω
    2. λόγω μετακίνησης σε μακρινό τόπο, απομόνωσης ή άλλων συνθηκών
      μετά από αυτό το γράμμα που μας έστειλε τον χάσαμε
    3. λόγω θανάτου
      ο φίλος μας έχασε τον πατέρα του
  4. ηττώμαι σε αθλητικό ή άλλο αγώνα, δεν είμαι ο νικητής
    έχασε το κρίσιμο ματς η εθνική και δεν πέρασε στον ημιτελικό
    Books-aj.svg aj ashton 01g.png αντώνυμα: κερδίζω, νικώ

Nuvola apps noatun.png Συγγενικές λέξεις[επεξεργασία]

Nuvola apps noatun.png Σύνθετα[επεξεργασία]

Nuvola apps noatun.png Εκφράσεις[επεξεργασία]

  • χάνω τα ίχνη κάποιου: δεν έχω πια επικοινωνία μαζί του, δεν ξέρω πού βρίσκεται
  • έχασε τη ζωή του: πέθανε
  • χάνω μάθημα
    αυτό το παιδί όλο ψάχνει αφορμή για να χάσει μάθημα
  • τα χάνω

Plume ombre.png Κλίση[επεξεργασία]

Gnome-globe.svg Μεταφράσεις[επεξεργασία]

Open book icon.png Αναφορές[επεξεργασία]

  1. χάνω στο Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής. (1998) του Ιδρύματος "Τριανταφυλλίδη". Η Πύλη για την ελληνική γλώσσα, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας. 
  2. Μπαμπινιώτης, Γεώργιος (2010). Ετυμολογικό Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας (Β' ανατύπωση. 2009: A' έκδοση). Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας.