ζόφος

Νέα ελληνικά (el)

↓ πτώσεις	ενικός		πληθυντικός
ονομαστική	ο	ζόφος	οι	ζόφοι
γενική	του	ζόφου	των	ζόφων
αιτιατική	τον	ζόφο	τους	ζόφους
κλητική		ζόφε		ζόφοι
Κατηγορία όπως «δρόμος» - Παράρτημα:Ουσιαστικά

Ετυμολογία

ζόφος < μεσαιωνική ελληνική ζόφος

Προφορά

ΔΦΑ : /ˈzo.fos/

τυπογραφικός συλλαβισμός : ζό‐φος

Ουσιαστικό

ζόφος αρσενικό

1. το πυκνό σκοτάδι του Κάτω Κόσμου
2. (μεταφορικά) ο τρόμος, κάτι που εμπνέει τρόμο

Συγγενικά

• ζοφερός
• ζοφερότητα
• ζοφώδης

Μεταφράσεις

    ζόφος

γαλλικά : ténèbres (fr)

---

Μεσαιωνικά ελληνικά (gkm)

→ λείπει η κλίση

Ετυμολογία

ζόφος < αρχαία ελληνική ζόφος

Επίθετο

ζόφος, -ος, -ο

• ζόφος

  ※  Βλ. Χιλιόστιχος θεολογία 296: [Ἴσ]ον νόει μοι νοῦν παναίτιον μόνον, ὦ μαινόβακχε καὶ ζόφου πεπλησμένε, συναίτιον δὲ μηδαμῶς ὕλην δίδου, χωριστὸν εἶδος. φάσμα κομπορρημόνων μηδ’ ὠσὶν ἄκροις εὐλαβούμενος δέχου. ἀνείδεον τίς εὗρεν ὕλην γάρ, φράσον, ἀσώματον χροιὰν δὲ τίς μοι δειξάτω. εἴδη παρ’ εἰδῶν εἰ λέγοις μετεγγράφειν, τὸν δημιουργὸν εἰσάγεις παρεργάτην (Χρήστος Κουτσιόπουλος, ‘’Το φιλοσοφικό υπόβαθρο της χιλιοστίχου θεολογίας του Λέοντος Χοιροσφάκτη’’, Θεσσαλονίκη, 2021, σελ. 80 - κείμενο 9ου-10ου αιώνα

Πηγές

• ζόφος -  Επιτομή του Λεξικού ⌘ Κριαρά της Μεσαιωνικής Ελληνικής Δημώδους Γραμματείας (1100-1669). Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, [μονοτονικό σύστημα]. 

---

Αρχαία ελληνικά (grc)

↓ πτώσεις	ενικός		πληθυντικός
ονομαστική	ὁ	ζόφος	οἱ	ζόφοι
γενική	τοῦ	ζόφου	τῶν	ζόφων
δοτική	τῷ	ζόφῳ	τοῖς	ζόφοις
αιτιατική	τὸν	ζόφον	τοὺς	ζόφους
κλητική ὦ!		ζόφε		ζόφοι
	δυϊκός
ονομ-αιτ-κλ	τὼ		ζόφω
γεν-δοτ	τοῖν		ζόφοιν
2η κλίση, Κατηγορία 'δρόμος' όπως «δρόμος» - Παράρτημα:Ουσιαστικά

Ετυμολογία

ζόφος < → λείπει η ετυμολογία

Ουσιαστικό

ζόφος αρσενικό

1. η σκοτεινιά του Άδη, το σκοτάδι του κάτω κόσμου

   ※ 8ος αιώνας πκε ⌘ Ὅμηρος, Ἰλιάς, 15 (Ο. Παλίωξις παρὰ τῶν νεῶν.), στίχ. 191

   Ἀΐδης δ’ ἔλαχε ζόφον ἠερόεντα, Ζεὺς δ’ ἔλαχ᾽ οὐρανὸν εὐρὺν ἐν αἰθέρι καὶ νεφέλῃσι γαῖα δ’ ἔτι ξυνὴ πάντων καὶ μακρὸς Ὄλυμπος. Τώ ῥα καὶ οὔ τι Διὸς βέομαι φρεσίν, ἀλλὰ ἕκηλος καὶ κρατερός περ ἐὼν μενέτω τριτάτῃ ἐνὶ μοίρῃ.

2. το σκοτεινό μέρος του ορίζοντα (δηλ. η δύση)

   ※ 8ος αιώνας πκε ⌘ Ὅμηρος, Ἰλιάς, 10 (Κ. Δολώνεια.), στίχ. 190

   Κέκλυτέ μευ μύθων, κακά περ πάσχοντες ἑταῖροι ὦ φίλοι, οὐ γὰρ ἴδμεν ὅπῃ ζόφος οὐδ’ ὅπῃ ἠώς, οὐδ’ ὅπῃ ἠέλιος φαεσίμβροτος εἶσ’ ὑπὸ γαῖαν οὐδ’ ὅπῃ ἀννεῖται ἀλλὰ φραζώμεθα θᾶσσον, εἴ τις ἔτ’ ἔσται μῆτις ἐγὼ δ’ οὐκ οἴομαι εἶναι.

Πηγές

• ζόφος - Επιτομή του Λεξικού Λίντελ-Σκοτ, Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας (Επιτομή του Μεγάλου Λεξικού, εκδ. Πελεκάνος, 2007), Ψηφίδες στο Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, 2012
• ζόφος - ΛΟΓΕΙΟΝ (αγγλικά, από το 2011) Λεξικά για την αρχαία ελληνική και λατινική γλώσσα (στα αγγλικά, γαλλικά, ισπανικά, κ.λπ.) Πανεπιστήμιο του Σικάγου.