αλήθεια

Από Βικιλεξικό
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Flag of Greece.svg Ελληνικά (el) [επεξεργασία]

πτώση ενικός πληθυντικός
ονομαστική αλήθεια αλήθειες
γενική αλήθειας αληθειών
αιτιατική αλήθεια αλήθειες
κλητική αλήθεια αλήθειες

Nuvola apps bookcase.png Ετυμολογία [επεξεργασία]

αλήθεια < αρχαία ελληνική ἀλήθεια < ἀληθής < α- στερητικό + λήθη
Ως παράγωγο του «ἀληθής» θα σήμαινε ακριβώς την κατάσταση που τα πράγματα δεν έχουν ξεχαστεί, είναι γνωστά ή φανερά, άρα είναι πραγματικά. Στη φιλοσοφία η λέξη χρησιμοποιήθηκε σε διάφορες θεωρίες εκφράζοντας την αληθή γνώση των πράξεων,των γεγονότων και του κόσμου

Nuvola apps edu languages.png Προφορά[επεξεργασία]

ΔΦΑ : /a.ˈli.θça/ και /a.ˈli.θi.a/

Open book 01.svg Ουσιαστικό[επεξεργασία]

αλήθεια θηλυκό

  1. καθετί που συμφωνεί με την πραγματικότητα, αυτό που όντως συνέβη ή συμβαίνει ή είναι απόλυτα βέβαιο ότι θα συμβεί, αξιόπιστα δεδομένα
    γιατί αμφισβητείς πάντα την αλήθεια των λόγων μου;
  2. η συμφωνία ανάμεσα στα πράγματα και το νου, καθετί που ως νοητική εικόνα αποδίδει πιστά την πραγματικότητα
  3. η πλήρης εικόνα που συνθέτουν τα επιμέρους στοιχεία ενός γεγονότος, χωρίς να αποκρύπτεται ή διαστρεβλώνεται κανένα δεδομένο και χωρίς υποκειμενικές αποτιμήσεις
  4. η απουσία ψεύδους ή άλλης σκόπιμης αλλοίωσης της πραγματικότητας
    θέλω να μου λες όλη την αλήθεια
  5. καθετί που θεωρείται ορθό, καθετί που ισχύει στα πλαίσια μιας θεωρίας ή καθετί που συμφωνεί με την κοινή αντίληψη και το κοινό αίσθημα σε συγκεκριμένο τόπο και χρόνο
    η αλήθεια για τους σοφιστές είναι σχετική
  6. καθετί που μπορεί να επαληθευτεί πειραματικά ή να ελεγχθεί με τη λογική και την εμπειρία
    η επιστημονική αλήθεια
  7. καθετί που είναι διαχρονικό
    παραδεδεγμένη αλήθεια
  8. απόλυτη δογματική πίστη βασισμένη σε πεποίθηση και όχι δεδομένα
    η αλήθεια της Ορθόδοξης πίστεως
    η ιερή αλήθεια του Ισλάμ

Εκφράσεις[επεξεργασία]

  • δόση / κόκκος / ίχνος αλήθειας : πολύ μικρό μέρος της αλήθειας
η αστυνομία έχει ανακαλύψει ίχνη της αλήθεια για το έγκλημα
  • η αλήθεια είναι πικρή : η αλήθεια έχει μεγάλο τίμημα
να ξέρεις ότι η αλήθεια είναι πικρή
  • η μαύρη αλήθεια : πράγματα αληθινά αλλά πικρά, δυσάρεστα, οδυνηρά
  • η ώρα της αλήθειας : η ώρα της κρίσης για κάτι
έφτασε η ώρα της αλήθειας
  • στ' αλήθεια : αληθινά, πράγματι
  • συνθήκες αληθείας : οι προϋποθέσεις που πρέπει να ισχύουν, για να θεωρηθεί αληθές το περιεχόμενο των προτάσεων που περιγράφουν ή σχετίζονται με κάποιες καταστάσεις

Books-aj.svg aj ashton 01.svg Συνώνυμα[επεξεργασία]

Books-aj.svg aj ashton 01g.png Αντώνυμα[επεξεργασία]

Nuvola apps noatun.png Συγγενικές λέξεις[επεξεργασία]

Nuvola apps noatun.png Σύνθετα[επεξεργασία]

32πχ Μεταφράσεις[επεξεργασία]