αγαθός
Νέα ελληνικά (el)
[επεξεργασία]| ↓ πτώσεις | ενικός | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| γένη → | αρσενικό | θηλυκό | ουδέτερο | |||
| ονομαστική | ο | αγαθός | η | αγαθή | το | αγαθό |
| γενική | του | αγαθού | της | αγαθής | του | αγαθού |
| αιτιατική | τον | αγαθό | την | αγαθή | το | αγαθό |
| κλητική | αγαθέ | αγαθή | αγαθό | |||
| ↓ πτώσεις | πληθυντικός | |||||
| γένη → | αρσενικό | θηλυκό | ουδέτερο | |||
| ονομαστική | οι | αγαθοί | οι | αγαθές | τα | αγαθά |
| γενική | των | αγαθών | των | αγαθών | των | αγαθών |
| αιτιατική | τους | αγαθούς | τις | αγαθές | τα | αγαθά |
| κλητική | αγαθοί | αγαθές | αγαθά | |||
| Κατηγορία όπως «καλός» - Παράρτημα:Επίθετα & Μετοχές | ||||||
Ετυμολογία
[επεξεργασία]
- αγαθός < (κληρονομημένο) αρχαία ελληνική ἀγαθός[1]
Προφορά
[επεξεργασία]
- ΔΦΑ : /a.ɣaˈθos/
- τυπογραφικός συλλαβισμός : α‐γα‐θός
Επίθετο
[επεξεργασία]
αγαθός, -ή, -ο
- που ενεργεί με καλές και αγνές προθέσεις, και που δε συνυπολογίζει τις αρνητικές παραμέτρους είτε από αφέλεια είτε από συνειδητή επιλογή
- ※ Πόσο γλυκειά είναι, αδελφοί μου, η μετάνοια. Η μετάνοια δεν είναι τίποτε άλλο παρά φάρμακο της ζωής. Είναι τόσο σπουδαία γιατί ο γλυκύτατος Κύριος μας, ο αμνησίκακος, ο αγαθός, ο πολυεύσπλαχνος, ο φιλάνθρωπος, ο φιλόψυχος, ο φιλόπτωχος, Εκείνος που ιδιαίτερα φροντίζει τη σωτηρία μας, διψάει πάντοτε τη μετάνοιά μας. (diakonima.gr, 20/02/2020, )
είναι αγαθός, άκακος και αγνός χαρακτήρας
- αφελής και απλοϊκός
- (μειωτικό) που έχει νοητική υστέρηση, βλάκας
Σημειώσεις
[επεξεργασία]- σημασία: αφελής/απλοϊκός: από το Μεσαίωνα και μετά → δείτε και τη λέξη αγαθιάρης
- στην αρχαιότητα: το θετικό άτομο. Την ίδια έννοια είχε και στην πρώτη περίοδο του Χριστιανισμού. → δείτε την έκφραση καλός κἀγαθός
Συνώνυμα
[επεξεργασία]Αντώνυμα
[επεξεργασία]δείτε επίσης:
Συγγενικά
[επεξεργασία]Σύνθετα
[επεξεργασία]- αγαθοεργία
- αγαθοεργός
- αγαθοποιός
- Αγαθοκλής
- Αγαθόκλεια
- Αγαθάγγελος
- Αγαθόφυτο (άγριο σπανάκι)
- Αγαθόφυλλο
Πολυλεκτικοί όροι
[επεξεργασία]Εκφράσεις
[επεξεργασία]
Μεταφράσεις
[επεξεργασία]
αγαθός
Αναφορές
[επεξεργασία]
- ↑ αγαθός - Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής (1998) του Ιδρύματος Μανόλη Τριανταφυλλίδη (συντομογραφίες-σύμβολα. Ετυμολογίες: Ευάγγελος Πετρούνιας). Η Πύλη για την ελληνική γλώσσα, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας
Πηγές
[επεξεργασία]- αγαθός - Χαραλαμπάκης, Χριστόφορος (επιμέλεια) (2014). Χρηστικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας. Αθήνα: Ακαδημία Αθηνών. (ψηφιοποιημένη έκδοση από το 2023, συντομογραφίες-σύμβολα)
Κατηγορίες:
- Επίθετα που κλίνονται όπως το 'καλός' (νέα ελληνικά)
- Κληρονομημένες λέξεις από τα αρχαία ελληνικά (νέα ελληνικά)
- Προέλευση λέξεων από τα αρχαία ελληνικά (νέα ελληνικά)
- Λήμματα με προφορά ΔΦΑ (νέα ελληνικά)
- Νέα ελληνικά
- Επίθετα (νέα ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (νέα ελληνικά)
- Λήμματα με παραθέματα (νέα ελληνικά)
- Μειωτικοί όροι (νέα ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (ελληνικά)