επί

Από Βικιλεξικό
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Δείτε επίσης: ἐπί, επι-, ἐπι-

Νέα ελληνικά (el)[επεξεργασία]

Ετυμολογία [επεξεργασία]

επί < (διαχρονικό δάνειο) αρχαία ελληνική ἐπί

Προφορά[επεξεργασία]

ΔΦΑ : /e.pi/ άτονο: προφέρεται μαζί με την επόμενη λέξη)
ΔΦΑ : /eˈpi/ τονισμένο, όταν αναφέρεται ως λέξη: «το σύμβολο του επί»
τυπογραφικός συλλαβισμός: ε‐πί

Πρόθεση[επεξεργασία]

επί, επ' (πριν από φωνήεν που έπαιρνε ψιλή), εφ' (πριν από φωνήεν που έπαιρνε δασεία)

  1. (+ γενική)
    1. (με χρονική σημασία) κατά τη διάρκεια, την εποχή του...
      επί Tουρκοκρατίας
    2. (με τοπική σημασία) πάνω
      Η πυρκαγιά κατέκαψε ξερά χόρτα και επί τόπου βρέθηκαν δύο οχήματα της Πυροσβεστικής.
      χόκεϊ επί πάγου
    3. σχετικά με...
      Η ομάδα δεν θα συνεδριάσει επί του θέματος για αυτήν την εβδομάδα τουλάχιστον.
  2. (+ αιτιατική) εκφράζει χρονική διάρκεια: για
    επί πολλή ώρα
  3. (+ δοτική) → δείτε τις εκφράσεις 
  4. (μαθηματικά)
    1. δείχνει πολλαπλασιασμό
      δύο επί τέσσερα ίσον οκτώ
      σύμβολο: ×
    2. (συναρτήσεις) δείχνει ότι κάθε στοιχείο του δεύτερου συνόλου είναι εικόνα τουλάχιστον ενός στοιχείου του πρώτου συνόλου

Άλλες μορφές[επεξεργασία]

  • επ' ακολουθεί λέξη με αρχικό φωνήεν που δεν έπαιρνε δασεία
  • εφ' ακολουθεί λέξη με αρχικό φωνήεν που παλιά έπαιρνε δασεία

Συγγενικά[επεξεργασία]

Μεταφράσεις[επεξεργασία]

Εκφράσεις[επεξεργασία]

πλοήγηση α...ω με τα βελάκια
έκφραση παλιότερη γραφή με πτώση
άλμα επί κοντώ ἅλμα ἐπὶ κοντῷ δοτική
ασκήσεις επί χάρτου ἀσκήσεις ἐπὶ χάρτου γενική
έκαστος εφ' ω ετάχθη ἕκαστος ἐφ' ᾧ ἐτάχθη δοτική
επανέρχομαι επί το κρείττον ἐπανέρχομαι ἐπὶ τὸ κρεῖττον αιτιατική
επ' αγαθώ ἐπ' ἀγαθῷ δοτική
επ' αγκύρα ἐπ' ἀγκύρᾳ δοτική
επ' ανδραγαθία ἐπ' ἀνδραγαθίᾳ δοτική
επ' ακριβώς, επακριβώς ἐπ' ἀκριβῶς, ἐπακριβῶς επίρρημα
επ' ακροατηρίω ἐπ' ἀκροατηρίῳ δοτική
επ' αμοιβή ἐπ' ἀμοιβῇ δοτική
επ' αόριστον ἐπ' ἀόριστον αιτιατική
επ' αορίστου χρόνου ἐπ' ἀορίστου χρόνου γενική
επ' άπειρον ἐπ' ἄπειρον αιτιατική
επ' αυτού ἐπ' αὐτοῦ γενική
επ' αριστερά ἐπ' ἀριστερά επίρρημα
επ' αυτοφώρω ἐπ' αὐτοφώρῳ δοτική
επ' εσχάτη προδοσία ἐπ' ἐσχάτῃ προδοσίᾳ δοτική
επ' εσχάτων ἐπ' ἐσχάτων γενική
επ' ευκαιρία ἐπ' εὐκαιρίᾳ δοτική
επ' ονόματι ἐπ' ὀνόματι δοτική
επ' ουδενί ἐπ' οὐδενί δοτική
επ' ουδενί λόγω ἐπ' οὐδενὶ λόγῳ δοτική
επ' ώμου ἐπ' ὤμου γενική
επ' ωφελεία ἐπ' ὠφελείᾳ δοτική
επί αιώνες ἐπὶ αἰῶνες αιτιατική
επί γενεές γενεών ἐπὶ γενεὲς γενεῶν γενική
επί Γης ειρήνη ἐπὶ Γῆς εἰρήνη γενική
επί δεξιά ἐπὶ δεξιά επίρρημα
επί διδακτορία ἐπὶ διδακτορίᾳ δοτική
επί δικαίων και αδίκων ἐπὶ δικαίων καὶ ἀδίκων γενική
επί ημερομισθίω ἐπὶ ἡμερομισθίῳ δοτική
επί ζημία ἐπὶ ζημίᾳ δοτική
επί θύραις ἐπὶ θύραις δοτική
επί ίσοις όροις ἐπὶ ἴσοις ὅροις δοτική
επί καθημερινής βάσεως ἐπὶ καθημερινῆς βάσεως γενική
επί κατασκοπία ἐπὶ κατασκοπίᾳ δοτική
επί κεφαλής, επικεφαλής ἐπὶ κεφαλῆς, ἐπικεφαλής γενική
επί λέξει ἐπὶ λέξει δοτική
επί λόγω τιμής ἐπὶ λόγῳ τιμῆς δοτική
επί μακρόν ἐπὶ μακρόν αιτιατική
επί μάλλον και μάλλον ἐπὶ μᾶλλον καὶ μᾶλλον επίρρημα
επί ματαίω ἐπὶ ματαίῳ δοτική
επί μέρους, επιμέρους ἐπὶ μέρους, ἐπιμέρους γενική
επί μέτρω ἐπὶ μέτρῳ δοτική
επί μισθώ ἐπὶ μισθῷ δοτική
επί μονίμου βάσεως ἐπὶ μονίμου βάσεως γενική
επί ξύλου κρεμασμένος ἐπὶ ξύλου κρεμασμένος γενική
επί ξυρού ακμής ἐπὶ ξυροῦ ἀκμῆς γενική
επί παντός του επιστητού ἐπὶ παντὸς τοῦ ἐπιστητοῦ γενική
επί παραγγελία ἐπὶ παραγγελίᾳ δοτική
επί παραδείγματι ἐπὶ παραδείγματι δοτική
επί παρακαταθήκη ἐπὶ παρακαταθήκῃ δοτική
επί πίνακι ἐπὶ πίνακι δοτική
επί πιστώσει ἐπὶ πιστώσει δοτική
επί πλέον, επιπλέον ἐπὶ πλέον, ἐπιπλέον επίρρημα
επί πληρωμή ἐπὶ πληρωμῇ δοτική
επί πλοίου ἐπὶ πλοίου γενική
επί ποδός ἐπὶ ποδός γενική
επί ποδός πολέμου ἐπὶ ποδὸς πολέμου γενική
επί ποινή ἐπὶ ποινῇ δοτική
επί πολλή ώρα ἐπὶ πολλὴ ὥρα αιτιατική
επί πόνου ἐπὶ πόνου γενική
επί προεδρίας ἐπὶ προεδρίας γενική
επί προσθέτως, επιπροσθέτως ἐπὶ προσθέτως, ἐπιπροσθέτως επίρρημα
επί πτυχίω ἐπὶ πτυχίῳ δοτική
επί σειράν ετών ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν αιτιατική
επί σκηνής ἐπὶ σκηνῆς γενική
επί σκοπόν ἐπὶ σκοπόν αιτιατική
επί συμβάσει ἐπὶ συμβάσει δοτική
επί συνόλου ἐπὶ συνόλου γενική
επί τα βελτίω ἐπὶ τὰ βελτίῳ δοτική
επί τα ίχνη ἐπὶ τὰ ἴχνη αιτιατική
επί τα χείρω ἐπὶ τὰ χείρῳ δοτική
επί τέλους, επιτέλους ἐπὶ τέλους, ἐπιτέλους γενική
επί τη βάσει ἐπὶ τῇ βάσει δοτική
επί τη εμφανίσει ἐπὶ τῇ ἐμφανίσει δοτική
επί τη επετείω ἐπὶ τῇ ἐπετείῳ δοτική
επί τη ευκαιρία ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ δοτική
επί τη συμπληρώσει ἐπὶ τῇ συμπληρώσει δοτική
επί της αρχής ἐπὶ τῆς ἀρχῆς γενική
επί της ουσίας ἐπὶ τῆς οὐσίας γενική
επί της υποδοχής ἐπὶ τῆς ὑποδοχῆς γενική
επί τιμή ἐπὶ τιμῇ δοτική
επί το ακριβέστερον ἐπὶ τὸ ἀκριβέστερον αιτιατική
επί το ακριβότερον ἐπὶ τὸ ἀκριβότερον αιτιατική
επί το απλούστερον ἐπὶ τὸ ἁπλούστερον αιτιατική
επί το αυστηρότερον ἐπὶ τὸ αὐστηρότερον αιτιατική
επί το έργον ἐπὶ τὸ ἔργον αιτιατική
επί το δικαιότερον ἐπὶ τὸ δικαιότερον αιτιατική
επί το λαϊκότερον ἐπὶ τὸ λαϊκότερον αιτιατική
επί το ορθότερον ἐπὶ τὸ ὀρθότερον αιτιατική
επί το χείρον ἐπὶ τὸ χεῖρον αιτιατική
επί τοις εκατό ἐπὶ τοῖς ἑκατό δοτική
επί τοις χιλίοις ἐπὶ τοῖς χιλίοις δοτική
επί τον τύπον των ήλων ἐπὶ τὸν τύπον τῶν ἥλων αιτιατική
επί τόπου, επιτόπου ἐπὶ τόπου, ἐπιτόπου γενική
επί του θέματος ἐπὶ τοῦ θέματος γενική
επί του θησιατηρίου ἐπὶ τοῦ θησιαστηρίου γενική
επί του οποίου ἐπὶ τοῦ ὁποίου γενική
επί του παρόντος ἐπὶ τοῦ παρόντος γενική
επί του πιεστηρίου ἐπὶ τοῦ πιεστηρίου γενική
επί του πρακτέου ἐπὶ τοῦ πρακτέου γενική
επί του προκειμένου ἐπὶ τοῦ προκειμένου γενική
επί Τουρκοκρατίας ἐπὶ Τουρκοκρατίας γενική
επί τούτο ἐπὶ τοῦτο αιτιατική
επί τούτοις ἐπὶ τούτοις δοτική
επί τούτου ἐπὶ τούτου γενική
επί τούτω ἐπὶ τούτῳ δοτική
επί τροχάδην, επιτροχάδην ἐπὶ τροχάδην, ἐπιτροχάδην επίρρημα
επί των επάλξεων ἐπὶ τῶν ἐπάλξεων γενική
επί των ημερών ἐπὶ τῶν ἡμερῶν γενική
επί των πεπραγμένων ἐπὶ τῶν πεπραγμένων γενική
επί των τιμών ἐπὶ τῶν τιμῶν γενική
επί υπεξαιρέσει ἐπὶ ὑπεξαιρέσει δοτική
επί υφηγεσία ἐπὶ ὑφηγεσίᾳ δοτική
επί χάρτου ἐπὶ χάρτου γενική
επί χρήμασι ἐπὶ χρήμασι δοτική
επί χρόνο πολύ ἐπὶ χρόνο πολύ αιτιατική
επί ώρες ἐπὶ ὥρες αιτιατική
εφ' άπαξ, εφάπαξ ἐφ' ἅπαξ, ἐφάπαξ γενική
εφ' ενός ζυγού ἐφ' ἑνὸς ζυγοῦ γενική
εφ' όλης της ύλης ἐφ' ὅλης τῆς ὕλης γενική
εφ' όπλου λόγχη ἐφ' ὅπλου λόγχη γενική
εφ' όρου ζωής ἐφ' ὅρου ζωῆς γενική
εφ' όσον, εφόσον ἐφ' ὅσον, ἐφόσον αιτιατική
εφ' ότου, εφότου ἐφ' ὅτου, ἐφότου γενική
θέτω επί τάπητος θέτω ἐπὶ τάπητος γενική
πατώ επί πτωμάτων πατῶ ἐπὶ πτωμάτων γενική
συζητήσεις επί συζητήσεων συζητήσεις ἐπὶ συζητήσεων γενική
φόρος επί της αξίας φόρος ἐπὶ τῆς ἀξίας γενική
χόκεϊ επί πάγου χόκεϊ ἐπὶ πάγου γενική
χόκεϊ επί χόρτου χόκεϊ ἐπὶ χόρτου γενική
ως επί το πλείστον ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον αιτιατική

Πηγές[επεξεργασία]