γράφω
Εμφάνιση
Νέα ελληνικά (el)
[επεξεργασία]
Ετυμολογία
[επεξεργασία]- γράφω < (κληρονομημένο) αρχαία ελληνική γράφω[1][2]
Προφορά
[επεξεργασία]- ΔΦΑ : /ˈɣɾa.fo/
- τυπογραφικός συλλαβισμός : γρά‐φω
Ρήμα
[επεξεργασία]γράφω, κλ.μτχ.ε.ε..: γράφων(λόγιο), αόρ.: έγραψα, παθ.φωνή: γράφομαι, π.αόρ.: γράφηκα/γράφτηκα, μτχ.π.π.: γραμμένος, ακλ.μτχ.ε.ε.: γράφοντας
- σχεδιάζω σύμβολα (γράμματα, αριθμούς) πάνω σε κάποια επιφάνεια
- (για επιφάνεια ή έντυπο) φέρω κείμενο
- ετοιμάζω και στέλνω μια επιστολή
Της έγραψε πολλές φορές αλλά δεν απάντησε.
- δέχομαι κάποιον ως μέλος ή ως μαθητή
- ενεργώ ώστε κάποιος να γίνει μέλος ενός οργανισμού ή μαθητής/σπουδαστής ενός εκπαιδευτικού ιδρύματος
- έχω σαν επάγγελμα τη σύνταξη βιβλίων
Ο αδερφός του κερδίζει τη ζωή του γράφοντας.
- χρεώνω κάποιον, συνήθως για κάποια παράβαση νόμου
Τον έγραψαν για παράνομη στάθμευση.
- (προφορικό, οικείο ή αγενές) αγνοώ επιδεικτικά την παράκληση ή τη συμβουλή κάποιου
Του ζήτησα μια χάρη, αλλά αυτός με έγραψε κανονικά.
- (προφορικό, οικείο) λέω κάτι πολυ επιτυχημένο
- μεταβιβάζω μέσω διαθήκης, κληρονομώ
Εκφράσεις
[επεξεργασία]Συγγενικά
[επεξεργασία] ετυμολογικό πεδίο
γραφ-
γραφ-
- γραφο- Νεοελληνικές λέξεις με πρόθημα γραφο- στο Βικιλεξικό
- -γράφημα Νεοελληνικές λέξεις με επίθημα -γράφημα στο Βικιλεξικό
- -γράφηση Νεοελληνικές λέξεις με επίθημα -γράφηση στο Βικιλεξικό
- -γραφία Νεοελληνικές λέξεις με επίθημα -γραφία στο Βικιλεξικό
- -γράφος Νεοελληνικές λέξεις με επίθημα -γράφος στο Βικιλεξικό
- -γραφος Νεοελληνικές λέξεις με επίθημα -γραφος στο Βικιλεξικό
- -γραφώ Νεοελληνικές λέξεις με επίθημα -γραφώ στο Βικιλεξικό
Κλίση
[επεξεργασία] Ενεργητική φωνή
| Εξακολουθητικοί χρόνοι | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| πρόσωπα | Ενεστώτας | Παρατατικός | Εξ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | Μετοχή |
| α' ενικ. | γράφω | έγραφα | θα γράφω | να γράφω | γράφοντας | |
| β' ενικ. | γράφεις | έγραφες | θα γράφεις | να γράφεις | γράφε | |
| γ' ενικ. | γράφει | έγραφε | θα γράφει | να γράφει | ||
| α' πληθ. | γράφουμε | γράφαμε | θα γράφουμε | να γράφουμε | ||
| β' πληθ. | γράφετε | γράφατε | θα γράφετε | να γράφετε | γράφετε | |
| γ' πληθ. | γράφουν(ε) | έγραφαν γράφαν(ε) |
θα γράφουν(ε) | να γράφουν(ε) | ||
| Συνοπτικοί χρόνοι | ||||||
| πρόσωπα | Αόριστος | Συνοπτ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | Απαρέμφατο | |
| α' ενικ. | έγραψα | θα γράψω | να γράψω | γράψει | ||
| β' ενικ. | έγραψες | θα γράψεις | να γράψεις | γράψε | ||
| γ' ενικ. | έγραψε | θα γράψει | να γράψει | |||
| α' πληθ. | γράψαμε | θα γράψουμε | να γράψουμε | |||
| β' πληθ. | γράψατε | θα γράψετε | να γράψετε | γράψτε | ||
| γ' πληθ. | έγραψαν γράψαν(ε) |
θα γράψουν(ε) | να γράψουν(ε) | |||
| Συντελεσμένοι χρόνοι | ||||||
| πρόσωπα | Παρακείμενος | Υπερσυντέλικος | Συντελ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | |
| α' ενικ. | έχω γράψει | είχα γράψει | θα έχω γράψει | να έχω γράψει | ||
| β' ενικ. | έχεις γράψει | είχες γράψει | θα έχεις γράψει | να έχεις γράψει | έχε γραμμένο | |
| γ' ενικ. | έχει γράψει | είχε γράψει | θα έχει γράψει | να έχει γράψει | ||
| α' πληθ. | έχουμε γράψει | είχαμε γράψει | θα έχουμε γράψει | να έχουμε γράψει | ||
| β' πληθ. | έχετε γράψει | είχατε γράψει | θα έχετε γράψει | να έχετε γράψει | έχετε γραμμένο | |
| γ' πληθ. | έχουν γράψει | είχαν γράψει | θα έχουν γράψει | να έχουν γράψει | ||
| Συντελεσμένοι χρόνοι β΄ (μεταβατικοί) | ||||||
| Παρακείμενος | έχω (έχεις, έχει, έχουμε, έχετε, έχουν) γραμμένο | |||||
| Υπερσυντέλικος | είχα (είχες, είχε , είχαμε, είχατε, είχαν) γραμμένο | |||||
| Συντελ. Μέλλ. | θα έχω (θα έχεις, θα έχει, θα έχουμε, θα έχετε, θα έχουν) γραμμένο | |||||
| Υποτακτική | να έχω (να έχεις, να έχει, να έχουμε, να έχετε, να έχουν) γραμμένο | |||||
Παθητική φωνή
| Εξακολουθητικοί χρόνοι | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| πρόσωπα | Ενεστώτας | Παρατατικός | Εξ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | Μετοχή |
| α' ενικ. | γράφομαι | γραφόμουν(α) | θα γράφομαι | να γράφομαι | ||
| β' ενικ. | γράφεσαι | γραφόσουν(α) | θα γράφεσαι | να γράφεσαι | γράφου | |
| γ' ενικ. | γράφεται | γραφόταν(ε) | θα γράφεται | να γράφεται | ||
| α' πληθ. | γραφόμαστε | γραφόμαστε γραφόμασταν |
θα γραφόμαστε | να γραφόμαστε | ||
| β' πληθ. | γράφεστε | γραφόσαστε γραφόσασταν |
θα γράφεστε | να γράφεστε | γράφεστε | |
| γ' πληθ. | γράφονται | γράφονταν γραφόντουσαν |
θα γράφονται | να γράφονται | ||
| Συνοπτικοί χρόνοι | ||||||
| πρόσωπα | Αόριστος | Συνοπτ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | Απαρέμφατο | |
| α' ενικ. | γράφτηκα | θα γραφτώ | να γραφτώ | γραφτεί | ||
| β' ενικ. | γράφτηκες | θα γραφτείς | να γραφτείς | |||
| γ' ενικ. | γράφτηκε | θα γραφτεί | να γραφτεί | |||
| α' πληθ. | γραφτήκαμε | θα γραφτούμε | να γραφτούμε | |||
| β' πληθ. | γραφτήκατε | θα γραφτείτε | να γραφτείτε | γραφτείτε | ||
| γ' πληθ. | γράφτηκαν γραφτήκαν(ε) |
θα γραφτούν(ε) | να γραφτούν(ε) | |||
| Συντελεσμένοι χρόνοι | ||||||
| πρόσωπα | Παρακείμενος | Υπερσυντέλικος | Συντελ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | Μετοχή |
| α' ενικ. | έχω γραφτεί | είχα γραφτεί | θα έχω γραφτεί | να έχω γραφτεί | γραμμένος | |
| β' ενικ. | έχεις γραφτεί | είχες γραφτεί | θα έχεις γραφτεί | να έχεις γραφτεί | ||
| γ' ενικ. | έχει γραφτεί | είχε γραφτεί | θα έχει γραφτεί | να έχει γραφτεί | ||
| α' πληθ. | έχουμε γραφτεί | είχαμε γραφτεί | θα έχουμε γραφτεί | να έχουμε γραφτεί | ||
| β' πληθ. | έχετε γραφτεί | είχατε γραφτεί | θα έχετε γραφτεί | να έχετε γραφτεί | ||
| γ' πληθ. | έχουν γραφτεί | είχαν γραφτεί | θα έχουν γραφτεί | να έχουν γραφτεί | ||
Μεταφράσεις
[επεξεργασία]
Αναφορές
[επεξεργασία]- ↑ γράφω - Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής (1998) του Ιδρύματος Μανόλη Τριανταφυλλίδη (συντομογραφίες-σύμβολα). Η Πύλη για την ελληνική γλώσσα, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας
- ↑ γράφω - Χαραλαμπάκης, Χριστόφορος (επιμέλεια) (2014). Χρηστικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας. Αθήνα: Ακαδημία Αθηνών. (ψηφιοποιημένη έκδοση από το 2023, συντομογραφίες-σύμβολα)
Πηγές
[επεξεργασία]- γράφω - Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής (1998) του Ιδρύματος Μανόλη Τριανταφυλλίδη (συντομογραφίες-σύμβολα). Η Πύλη για την ελληνική γλώσσα, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας
- γράφω - Χαραλαμπάκης, Χριστόφορος (επιμέλεια) (2014). Χρηστικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας. Αθήνα: Ακαδημία Αθηνών. (ψηφιοποιημένη έκδοση από το 2023, συντομογραφίες-σύμβολα)
Αρχαία ελληνικά (grc)
[επεξεργασία]| Αρχικοί χρόνοι |
Φωνή Eνεργητική |
Φωνή Μέση & Παθητική |
|---|---|---|
| Ενεστώτας | γράφω | γράφομαι |
| Παρατατικός | ἔγραφον | ἐγραφόμην |
| Μέλλοντας | γράψω | γράψομαι και γραφήσομαι |
| Αόριστος | ἔγραψα | γραψάμην και ἐγράφθην και ἐγράφην |
| Παρακείμενος | γέγραφα και γεγράφηκα | γέγραμμαι |
| Υπερσυντέλικος | ἐγεγράφειν και γεγραφώς ἦν | ἐγεγράμμην και γεγραμμένος ἦν |
| Συντελ.Μέλλ. | γεγράψομαι και ἐγγεγραμμένος ἔσομαι |
Ετυμολογία
[επεξεργασία]- γράφω < πρωτοϊνδοευρωπαϊκή ρίζα *gerbʰ- (χαράσσω)
Ρήμα
[επεξεργασία]γράφω
- (ομηρικό) αποξέω, γδέρνω, ξακρίζω, ξεφλουδίζω, ξύνω
- ※ 8ος αιώνας πκε ⌘ Ὅμηρος, Ἰλιάς, 17 (Ρ. Μενελάου ἀριστεία.), στίχ. 599
- βλῆτο γὰρ ὦμον δουρὶ πρόσω τετραμμένος αἰεὶ | ἄκρον ἐπιλίγδην· γράψεν δέ οἱ ὀστέον ἄχρις | αἰχμὴ Πουλυδάμαντος· ὁ γάρ ῥ’ ἔβαλε σχεδὸν ἐλθών.
- ότι ως ήταν | πάντοτ᾽ εμπρός, τον λόγχισεν εγγύς ο Πολυδάμας, | κι επήρε η λόγχη ξέδερμα του ώμου του την άκραν | κι εξάκρισε το κόκαλο·
- Έμμετρη μετάφραση (1922): Ιάκωβος Πολυλάς, @greek‑language.gr
- βλῆτο γὰρ ὦμον δουρὶ πρόσω τετραμμένος αἰεὶ | ἄκρον ἐπιλίγδην· γράψεν δέ οἱ ὀστέον ἄχρις | αἰχμὴ Πουλυδάμαντος· ὁ γάρ ῥ’ ἔβαλε σχεδὸν ἐλθών.
- ※ 8ος αιώνας πκε ⌘ Ὅμηρος, Ἰλιάς, 17 (Ρ. Μενελάου ἀριστεία.), στίχ. 599
- ξύνω, χαράζω ελαφρά
- ζωγραφίζω
- γράφω, αναπαριστώ γράμματα
- καταγράφω
- προτείνω νόμο
Συγγενικά
[επεξεργασία]Δείτε επίσης
[επεξεργασία]Κλίση
[επεξεργασία]
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Πηγές
[επεξεργασία]- γράφω - Επιτομή του Λεξικού Λίντελ-Σκοτ, Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας (Επιτομή του Μεγάλου Λεξικού, εκδ. Πελεκάνος, 2007), Ψηφίδες στο Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, 2012
- γράφω - ΛΟΓΕΙΟΝ (αγγλικά, από το 2011) Λεξικά για την αρχαία ελληνική και λατινική γλώσσα (στα αγγλικά, γαλλικά, ισπανικά, κ.λπ.) Πανεπιστήμιο του Σικάγου.
Κατηγορίες:
- Κληρονομημένες λέξεις από τα αρχαία ελληνικά (νέα ελληνικά)
- Προέλευση λέξεων από τα αρχαία ελληνικά (νέα ελληνικά)
- Λήμματα με προφορά ΔΦΑ (νέα ελληνικά)
- Νέα ελληνικά
- Ρήματα (νέα ελληνικά)
- Ρηματικές φωνές (νέα ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (νέα ελληνικά)
- Προφορικοί όροι (νέα ελληνικά)
- Οικείοι όροι (νέα ελληνικά)
- Κεντρικά λήμματα (νέα ελληνικά)
- Αρχαία ελληνικά
- Ρήματα (αρχαία ελληνικά)
- Ρηματικές φωνές (αρχαία ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (αρχαία ελληνικά)
- Λήμματα με παραθέματα από την Ιλιάδα (αρχαία ελληνικά)
- Λήμματα με παραθέματα (αρχαία ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (ελληνικά)