σκότος

Από Βικιλεξικό
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Ελληνικά (el) [επεξεργασία]

πτώση ενικός πληθυντικός
ονομαστική σκότος σκότη
γενική σκότους
αιτιατική σκότος σκότη
κλητική σκότος σκότη

Nuvola apps bookcase.png Ετυμολογία [επεξεργασία]

σκότος < αρχαία ελληνική σκότος

Open book 01.svg Ουσιαστικό[επεξεργασία]

σκότος ουδέτερο

  1. (λόγιο) το σκοτάδι, ο ζόφος
    «Μη σκιάζεστε στα σκότη! Η λευθεριά // σαν της αυγής το φεγγοβόλο αστέρι // της νύχτας το ξημέρωμα θα φέρει» (Ιωάννης Πολέμης, Το κρυφό σχολειό, τελευταίοι στίχοι)
    Πενθέας: Καί <τα όργια> αὐτά τά κάνεις νύχτα μέρα; Διόνυσος: Μᾶλλον τη νύχτα. Ἔχει σεμνότητα τό σκότος (Ευριπίδης, Βάκχες σε απόδοση Κώστα Βάρναλη)
  2. η κακία, ο χώρος των δυνάμεων του Κακού
    ο άρχων του σκότους (στην ορθόδοξη εκκλ. για το Σατανά)
    ο πρίγκιπας του σκότους (ο Shakespeare (Σαίξπηρ) για το Σατανά)

Nuvola apps noatun.png Συγγενικές λέξεις[επεξεργασία]

Gnome-globe.svg Μεταφράσεις[επεξεργασία]



Αρχαία ελληνικά (grc) [επεξεργασία]

Πτώση Ενικός Δυϊκός Πληθυντικός
Ονομαστική σκότος σκότει σκότη
Γενική σκότους σκοτοῖν σκοτῶν
Δοτική σκότει σκοτοῖν σκότεσι(ν)
Αιτιατική σκότος σκότει σκότη
Κλητική σκότος σκότει σκότη

Nuvola apps bookcase.png Ετυμολογία [επεξεργασία]

σκότος < θέμα σκοτ ίσως (όχι όμως βέβαιο) συγγενές της σκιάς (την οποία πολλοί θεωρούν ομόρριζη των λέξεων σκηνή, σκῆν, σκίναρ) > πρωτοϊνδοευρωπαϊκή *skoto- ή *sk(e)h₃t- (σκιά, σκοτεινός)[1]

Open book 01.svg Ουσιαστικό[επεξεργασία]

σκότος αρσενικό στον Όμηρο και στους ποιητές ουδέτερο μεταγενέστερα

  1. το σκότος, το σκοτάδι, το αντίθετο της μέρας, του φωτός, η σκιά
    αὐτὰρ Ὀδυσσεὺς ἷζεν ἐπ᾽ ἐσχαρόφιν, ποτὶ δὲ σκότον ἐτράπετ᾽ αἶψα : ξεμάκρινε από την φωτιά ο Οδυσσέας και στράφηκε αμέσως προς το σκοτάδι <για να μην τον γνωρίσει η Ευρύκλεια,> (Όμηρος, Οδύσσεια 19, στίχοι 386-390)
  2. το σκοτάδι του θανάτου
    σκότον εἶναι τεθνηκότος
  3. η τυφλότητα
    σκότου νέφος
  4. ζαλάδα, ίλιγγος, σκοτοδίνη
  5. απάτη, δόλος
  6. άγνοια, αφάνεια
  7. ελληνιστική κοινή (θρησκεία) η ανυπαρξία, η κατάσταση πριν από τη δημιουργία
    ἡ δὲ γῆ ἦν ἀόρατος καὶ ἀκατασκεύαστος, καὶ σκότος ἐπάνω τῆς ἀβύσσου, καὶ πνεῦμα Θεοῦ ἐπεφέρετο ἐπάνω τοῦ ὕδατος. (Γένεσις, 1, Μετάφραση των Εβδομήκοντα)

Blue Glass Arrow.svg Εναλλακτικές μορφές [επεξεργασία]

Nuvola apps noatun.png Παράγωγες λέξεις[επεξεργασία]

Nuvola apps noatun.png Συγγενικές λέξεις[επεξεργασία]

  • ίσως η οικογένεια λέξεων της σκιάς

Nuvola apps noatun.png Σύνθετα[επεξεργασία]

Open book icon.png Αναφορές[επεξεργασία]

  1. Beekes, Robert (Μπέκες, Ρόμπερτ) (2010). Etymological Dictionary of Greek. [Ετυμολογικό λεξικό της ελληνικής γλώσσας] (στα αγγλικά) με την αρωγή του Lucien van Beek. Leiden: Brill. 

Open book icon.png Πηγές[επεξεργασία]