εκτός

Νέα ελληνικά (el)

Ετυμολογία

εκτός < (διαχρονικό δάνειο) αρχαία ελληνική ἐκτός

Προφορά

ΔΦΑ : /eˈktos/

τυπογραφικός συλλαβισμός : ε‐κτός

τονικό παρώνυμο: έκτος

Επίρρημα

εκτός και εχτός (τοπικό επίρρημα)

• έξω από, μακριά από (τοπικό)

    ο κύριος διευθυντής βρίσκεται εκτός Αθηνών.

Πρόθεση

εκτός +από/+γενική άκλιτο

1. εξαιρουμένου +γενική, με εξαίρεση, εξαιρώντας, πέρα +από, πέραν +γενική

     ζήτα του ό,τι θέλεις εκτός από αυτό - εκτός του να βγει στη σύνταξη

   ≈ συνώνυμα: εξόν, πέρα, παρεκτός

2. επιπλέον +από/+γενική, πέρα +από, πέραν +γενική

     εκτός από τη μουσική, τι άλλο σου αρέσει;

   ≈ συνώνυμα: εξόν, πέρα, παρεκτός

Εκφράσεις

• εκτός αυτού, εκτός των άλλων: κατά τ' άλλα, επιπλέον
• εκτός βεληνεκούς: (μεταφορικά) απρόσιτος, απλησίαστος
• εκτός δράσης: σε αχρηστία, ανίκανος να δράσω/λειτουργήσω, εξουδετερομένος
• εκτός εαυτού
• εκτός έδρας
• εκτός εμβέλειας: (μεταφορικά) απρόσιτος, απλησίαστος, αδύνατο να προσεγγισθώ/επηρεαστώ
• εκτός θέματος: άσχετος, ασύνδετος
• εκτός λειτουργίας: μη λειτουργικός
• εκτός περιοχής: (μεταφορικά) μακριά από την περιοχή κατοικίας μου
• εκτός πραγματικότητας: δίχως επαφή με την πραγματικότητα, δίχως να αντιλαμβάνομαι πως είναι/λειτουργεί η πραγματικότητα
• εκτός προγράμματος: (μεταφορικά) αναπάντεχος
• εκτός τόπου και χρόνου
• εκτός ύλης: (για κάτι) δεν περιλαμβάνεται
• εκτός υπηρεσίας: (για κάποια συσκευή/μηχάνημα) μη λειτουργικό
• εντός, εκτός κι επί τ' αυτά

Μεταφράσεις

    τοπικό

αγγλικά : out (en) of γαλλικά : dehors (fr), en dehors de (fr) γερμανικά : außerhalb (de) πολωνικά : poza (pl), na zewnątrz (pl)

    εκτός από

αγγλικά : except (en), except for, besides (en), apart from (en) γαλλικά : à part (fr), sauf (fr) γερμανικά : außer (de) πολωνικά : poza (pl), oprócz (pl)